AUTOESTIMUA ETA GORPUTZAREN IRUDIA ESTUKI LOTUTA DAUDE GAZTEEN ONGIZATE EMOZIONALAREKIN. SARE SOZIALEK, ESTEREOTIPOEK ETA GIZARTEAREN PRESIOEK NORBERE BURUA IKUSTEKO MODUAN ERAGINA DUTE, AUTOESTIMUA INDARTUZ EDO AHULDUZ, EGUNEROKO BIZITZAKO HAINBAT EGOERATAN
LANBERTO SOLATXI //
Autoestimua eta gorputzaren irudia pertsonaren garapen emozionalaren oinarrizko bi elementu dira. Egunero ispiluari begiratzen diogunean edo gure buruari buruz pentsatzen dugunean, ez dugu soilik gure itxura fisikoa baloratzen; gure nortasuna, gaitasunak eta balioa ere epaitzen ditugu. Horregatik, gorputzaren irudiak eta autoestimuak harreman estua dute. Pertsona batek bere gorpu-tzarekin pozik sentitzen denean, normalean bere buruarekiko konfiantza handiagoa izaten du. Aldiz, bere itxurarekin desadostasuna sentitzen badu, askotan segurtasun falta eta autoestimua baxuagoa garatzen ditu.
Gai hau bereziki garrantzitsua da nerabezaroan, bizitzako etapa horretan aldaketa fisiko, emozional eta sozial ugari gertatzen direlako. Gazteak bere nortasuna eraikitzen ari dira eta besteen iritziek eragin handia dute haiengan. Hori dela eta, gorputzaren irudiak eta autoestimuak eragin zuzena dute ongizate psikologikoan eta gizarte-harremanetan.
Gorputzaren irudia ez da per-tsona baten itxura fisikoa bakarrik. Kontzeptu horrek pertsona batek bere gorputzari buruz dituen pentsamenduak, sentimenduak eta pertzepzioak biltzen ditu. Beste modu batera esanda, gorputzaren irudia gure burua nola ikusten dugun da, ez derrigorrez nolakoak garen benetan.
Batzuetan, pertsona batek bere gorputzaren ikuspegi negatiboa izan dezake, nahiz eta ingurukoek guztiz bestelako iritzia izan. Horrek erakusten du gorputzaren irudia ez dela objektiboa, baizik eta faktore psikologikoek eta sozialek baldintzatzen dutela. Familia-inguruneak, lagunek, komunikabideek eta bizipen per-tsonalek eragina dute pertzepzio horren eraikuntzan.
Gorputzaren irudi positiboa duen pertsona batek bere gorputza onartu eta errespetatzen du, nahiz eta perfekzioa existitzen ez dela jakin. Irudi negatiboa duenak, aldiz, akatsak bakarrik ikusteko joera izan dezake, eta horrek sufrimendu emozionala eragin dezake.
ALDAKETA FISIKOAK
Nerabezaroa aldaketa sakonen garaia da. Gorputzak hazkunde azkarra jasaten du, hormonak aktibatzen dira eta sexu-heldutasuna garatzen hasten da. Mutilen eta nesken gorputzak modu desberdinean aldatzen dira, eta aldaketa horiek erritmo desberdinetan gertatzen dira.
Gazte askok beren gorputza besteenekin alderatzen dute. Adibidez, batzuek altuagoak izan nahi dute, beste batzuek argalagoak edo indartsuagoak. Konparazio horiek naturaltzat har daitezkeen arren, etengabe gertatzen direnean arazo bihur daitezke.
Gainera, aldaketak ez dira denentzat une berean iristen. Horrek kezka sor dezake, batez ere gazte batek bere garapena normala ez dela pentsatzen badu. Egoera horietan, autoestimua kaltetu daiteke eta pertsonak bere gorputzarekiko konfiantza gal dezake.
NORBERAREN BALIOA
Autoestimua pertsona batek bere buruari buruz duen balorazio orokorra da. Pertsona batek bere gaitasunak, lorpenak, akatsak eta ezaugarriak nola ikusten dituen adierazten du. Autoestimua ez da jaiotzetik finkatuta dagoen zerbait; bizitzan zehar eraikitzen eta aldatzen da.
Autoestimu osasuntsua duten pertsonek beren indarguneak baloratzen dituzte eta akatsak modu errealistan onartzen dituzte. Ez dute perfekzioa bilatzen eta ulertzen dute huts egitea gizaki guztien parte dela. Horrek erronkei aurre egiteko eta harreman osasuntsuak eraikitzeko aukera ematen die.
Autoestimua baxua duten per-tsonek, aldiz, beren gabeziak gehiegi nabarmentzen dituzte. Kritika txikiek ere min handia egin diezaiokete, eta sarritan besteekin alderatzeko joera izaten dute. Horrek estresa, antsietatea eta segurtasun falta areagotu ditzake.
EDERTASUN ESTANDARRAK
Edertasunaren kontzeptua ez da beti berdina izan. Historian zehar, kultura bakoitzak bere ideal estetikoak izan ditu. Garai batean gorputz sendoak eta biribilak osasunaren eta aberastasunaren ikur ziren; beste garai batzuetan, berriz, gorputz argalak eta finak baloratu izan dira.
Gaur egun, globalizazioak eta komunikabideek edertasun eredu jakin batzuk zabaldu dituzte mundu osoan. Askotan, eredu horiek oso zorrotzak eta errealitatetik urrun daude. Argaltasuna, muskulu-markaketa edo azal perfektua arrakastaren eta edertasunaren sinonimo gisa aurkezten dira.
Arazoa da pertsona gehienek ezin dituztela estandar horiek modu naturalean lortu. Horren ondorioz, askok sentitzen dute ez direla nahiko onak edo erakargarriak. Sentimendu horrek zuzenean eragin dezake autoestimuan.
Sare sozialek gure eguneroko bizitzaren parte dira. Plataforma horietan argazkiak, bideoak eta bizipenak partekatzen dira etengabe. Hala ere, askotan erakusten den irudia ez da benetako errealitatea, argazki askok iragazkiak, argiztapen berezia edo edizio digitala erabiltzen dute eta.