XXVI. edizio honetan, Hirigune Historikoan ehun bat postu eta hamaika animazio izango dira, XV. mendera hamar orduz atzeraeraginez eramango dituztenak
Orkoak eta beste mundu batzuetako izakiak, basoko jaunak antzerkia egiten, galenoak izurritearen aurka borrokan, alkimiako maistrak, katapultak dituzten batailak, errementariak, …; horiek guztiak ikusi ahal izango dituzte, larunbat honetan (irailak 20), Artziniegako udalerrira garai bateko azokaz gozatzera hurbiltzen diren pertsona guztiek.
Izan ere, hogeita seigarren edizioa du aurtengoa (Euskadiko luzeena), eta La Encinako zaindariaren jaien ajeak indarra hartzen jarraitzen duen arren, herritarrek berriz ere emango dute grina eta gogoa hitzordua arrakastatsua izan dadin.
Horretarako lagungarria izango da, zalantzarik gabe, agertokia; izan ere, ekitaldia hirigune historikoaren ingurune pribilegiatuan egiten da, 753 urte baititu Alfontso X.a Jakitunak 1272an Hiri Gutuna eman zionetik, eta Eusko Jaurlaritzak Monumentu Multzo izendatu zuen 1998an; izan ere, Erdi Aroko esentzia kale harriztatuetatik eta etxe armarridunetatik kontserbatzen du, naturaz inguratuta.
Hamar ordu XV. mendean
Tradizioak agintzen duen bezala, ekitaldia 11:00etan irekiko da, Hiriko Atean, Alaña maisuaren adar-ukituarekin eta pregoiaren irakurketarekin. Talde hori osatzen duten bizilagunek prestatu zuten, eta duela hiru urte, egunaren antolaketa-agintea hartzea erabaki zuten, Udalaren eta La Villa, Ostargi-Koba, Batzoki eta Pirineum tabernen laguntzarekin. Ziurrenik, herri horren urteko agendaren erakargarritasun handienari itzuli behar diote distira, kanpotarrei begira, denboran sei mende atzera egiten baitute.
Inguruko artisauek eta ekoizleek bat egingo dute sorkuntza herrikoiko merkatu horretan, eta urrutitik datozen merkatariek beren produkturik onenak ehun postu baino gehiagotan eskainiko dituzte. Egoiliarren ohiko hedapenarekin tartekatuta, eta, garaiko jantzi originalekin jantzita, beren elaborazioak eta trebetasunak erakutsiko dituzte berriro, adarrekin, pintzelekin, burukoekin, bolilloen enkajearekin, zurarekin edo burdinarekin.
Artea elkarte etnografikoa arduratuko da horretaz, Barrenkaleko sutegiaren inguruan, herriko museoak erakusten dituen antzinako lanbideak kalera ateraz; Erdi Aroko dantzak, jolasak eta ezpatadatxoen erakustaldiak, Artekaleko gerren kanpamentuan; edo hiribilduko txamorrak, Goikoplazan egiten dituzten burukoen desfileekin.
Halaber, ez dira faltako txotxongiloak, ipuin kontalariak, komedianteak, infantearen txokoa eta katapultekin parte hartzeko haur bataila bat, edo Builakako danborrak, Ixerako gaitak, Turdion eta Grimoriumen musika eta gorteko musikariak. Hiriko kaleetan zehar ibiliko dira etengabe, gaueko bederatzietan azoka itxiko duen musika eta su ikuskizuneraino.

