ODOLA EMATEA BESTE PERTSONA BATENGANAKO EKINTZA ALTRUISTA ETA DESINTERESATUA DA. ODOLA EMATEA EZINBESTEKOA DA; IZAN ERE, GAUR EGUN, ODOLAREN ORDEZKOAK AURKITZEKO IKERKETEK AURRERA JARRAI-TZEN DUTEN ARREN, EZ DA LORTU ODOLA MODU ARTIFIZIALEAN SORTZEA.
Unai Gandarias//
Behar duen pertsonak jasotzen dituen odol-transfusioek kirurgia, zauri edo istripu baten ondorioz galdutako odola ordezkatzen dute. Transfusioek beren odola sortzea eragozten dieten gaixotasunak dituzten per-tsonei ere laguntzen diete. Horregatik, odola ematea ontasun eta eskuzabaltasun ekintza bat da, behar duten beste pertsona batzuei laguntzen diena.
Odolaren gabezia etengabea den arren, urtaro batzuetan behar hori esponentzialki handitzen da. Udan, urteko beste garai batzuekin alderatuta, dohain-tzak izugarri jaisten dira, batez ere gure errutinaren aldaketengatik, emaileak adoregabe-tzen dituen beroagatik edo oporretan gaudelako. Horregatik, garrantzitsua da dohaintzak erregulartasunez egitea urte osoan zehar. Funtsezkoa da odol-erreserbak mantentzea, funtsezko elementua baita osasun-arlo askotan, hala nola kirurgian, onkologian eta transplanteetan, bai eta tratamenduak eta ebakuntza kirurgikoak egiteko ere.
Horri gehitu behar zaio odola galkorra dela, hau da, gorpu-tzetik atera ondoren iraungitze data bat duela. Hura osatzen duten osagaiek iraungitze-aldi desberdinak dituzte: globulu gorriek 42 egun inguru irauten dute, plaketek 5-7 egun inguru, eta plasma izoztuta kontserba daiteke 2 urte arte. Beraz, ezinbestekoa da odol-erreserbak etengabe berritzea.
EMAILEAREN BALDINTZAK
Osasun Ministerioaren datuen arabera, dohaintzen batez besteko indizea EAEko eta Nafarroako herritarren % 4 ingurukoa da, estatuko batez bestekoa (% 3,6) baino zertxobait handiagoa. Kopuru hori gorabehera, odola emateko kanpainak etengabeak dira, odol-erreserba ez baitago beti egoera egokian, eta, oro har, beti izaten dira erreserba-maila baxuko odol-taldeak.
Odola ematea ekintza erraza eta segurua da, ez da batere mingarria eta profesional espezialisten laguntzarekin egiten da.
Odola emateko baldintza hauek bete behar dira: 18 eta 70 urte bitartean izatea (65 urte lehen aldia balitz), 50 kilo baino gehiago pisatzea eta osasuntsu egotea. Emakumeek gehienez hiru aldiz eman dezakete odola urtean, eta gizonek gehienez lau aldiz. Dohaintza bakoitzaren artean gutxienez bi hilabete igaro behar dira. Emailearen eta hartzailearen segurtasuna bermatzeko, dohaintzaren aurretik osasun-elkarrizketa bat egiten da, eta emailearen ten-tsioa eta hemoglobina-maila begiratzen dira.
DOHAINTZA ESKE
Osakidetzak gogorarazi du Euskadin egunero 300 odol-emate inguru behar direla, eta, horregatik, EAEko herritarrei odola emateko deia egin die, 2025eko udan erreserbak bermatzeko. Sail honek adierazi duenez, Gabonak bezala, uztaila eta abuztua data zailak dira osasun-jardueran ezinbestekoak diren odol-osagaiak hornitzeko.
Era berean, azpimarratu dute odola ematea dela transfusioetara eta plasmatik eratorritako sendagaiak egitera bideratutako osagai ugariak lortzeko modu bakarra. Iaz, odol-emate horiek, hainbat sendagai egiteko deribatu eta osagaiekin batera, Euskadiko 23 ospitale publiko eta pribatuetan banatu ziren, Osakidetzako Transfusio eta Giza Ehunen Euskal Zentroaren bitartez. Ekintza horri esker, 30.000 euskal gaixok baino gehiagok etekina atera zuten, bizia salbatu edo osasuna hobetu baitzieten.
Ildo horretan, @donantesangreeuskadi kontuak jarduera bizia du sare sozialetan, bere milaka jarraitzaileei sentsibilizazio-ekitaldiei buruzko informazioa emanez, premiazkoenak diren beharrak zehaztuz, odola ematera joateko hurbilen dauden zentroak eta anbulatorioak zehaztuz, eta zalantzak argituz… Ezagutu, berehala, gertuen dauden emate-puntu mugikorrei eta haien ordutegiei buruzko informazio guztia. Informazio guztia eguneratuta izango duzu, gertuen duzun dohaintza puntua aurkitzeko… Deskargatu aplikazioa!!